Rdest żyworodny Bistorta vivipara

Rdest żyworodny (Bistorta vivipara) – gatunek rośliny z rodziny rdestowatych (Polygonaceae). Łacińska i polska nazwa gatunkowa, pochodzi od tego, że wytwarza rozmnóżki, za pomocą których się rozmnaża (jest „żyworodny”).

Liście ulistnienie skrętoległe, liście wąskoeliptyczne, zaostrzone lub prawie tępe, dość tęgie. Liście łodygowe niemal równowąskie. Ogonki liściowe nieoskrzydlone, dłuższe u liści dolnych, krótsze powyżej, górne liście siedzące. Gatka obcisła i naga. Kwiaty zebrane w gęstym kłosie. Okwiat biały lub różowawy, sześcioczłonowy, do 4 mm długości. Słupek z trzema szyjkami znacznie dłuższymi od zalążni, zakończone główkowatymi znamionami. Pręcików osiem, otoczonych gruczołowym pierścieniem. Charakterystyczną cechą jest występowanie w dolnej części kłosa bulwkowatych romnóżek. Czasem w kwiatostanie znajdują się same bulwki, a kwiatów brak. Łodyga pod ziemią silne, poziome, skręcone kłącze barwy czarno-brązowej i średnicy 1–2 cm, z którego wyrastają zwykle 2–3 podnoszące się lub wyprostowane, nierozgałęzione łodygi o wysokości 10–30 cm (rzadko do 60). Owoce drobny, trójkanciasty orzeszek o długości ok. 2–3 mm, otoczony trwałym okwiatem.

Biologia i występowanie


Naturalny zasięg gatunku obejmuje rozległe przestrzenie Europy, Azji i Ameryki Północnej. W Europie występuje w górach całego kontynentu (z wyjątkami Portugalii i Norwegii). W Azji występuje na obszarach pod wpływem klimatu umiarkowanego, jak również na niektórych obszarach klimatu zwrotnikowego i subtropikalnego (na przykład na Półwyspie Indyjskim, w Mjanmie, czy w Tajlandii). Na kontynencie północnoamerykańskim występuje od północnych krańców kontynentu po linię wyznaczoną na południu przez stany Arizona, Nevada i Utah. W Polsce gatunek uznawany za rodzimy, choć występuje tylko w Karpatach.

Rozwój
Bylina, hemikryptofit. Kwitnie od lipca do września, jest rośliną miododajną. Rozmnóżki i nasiona po dojrzeniu spadają na ziemię (barochoria) i kiełkują w pobliżu macierzystej rośliny lub mogą być transportowane dalej przez wodę czy zwierzęta.
Siedlisko
Występuje głównie na łąkach, murawach wysokogórskich, w kosówce. Rozmnaża się przez nasiona, ale także wegetatywnie przez rozmnóżki.
Korelacje międzygatunkowe
Na nadziemnych pędach pasożytują niektóre gatunki grzybów: Puccinia bistortae i Puccinia septentrionalis wywołujące rdzę, Bostrychonema alpestre, Ramularia bistortae, Microbotryum bistortarum, Microbotryum pustulatum, Bostrichonema polygoni, a na korzeniach grzyb Cenococcum geophilum.


W obszarze okołobiegunowym bogate w skrobię kłącza tego gatunku są spożywane na surowo lub gotowane. Są cierpkie i przypominają w smaku nieco migdały.

Źródło informacji: Wikipedia : wolna encyklopedia [dostęp: 2018-12-04 19:52:38]. Dostępny w internecie: https://pl.wikipedia.org/w/index.php?oldid=54505265. Główni autorzy artykułu w Wikipedii: zobacz listę.

  • Bogumił Pawłowski: Flora Tatr. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1956, s. 204-205.
  • Polygonum viviparum Linnaeus (ang.). W: Flora of China [on-line]. eFloras.org. [dostęp 2011-03-04].
  • Kadereit J. W., Albach D. C., Ehrendorfer F., Galbany-Casals M. i inni. Which changes are needed to render all genera of the German flora monophyletic?. „Willdenowia”. 46, s. 39 – 91, 2016. DOI: http://dx.doi.org/10.3372/wi.46.46105. 
  • Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2010-05-07].
  • Zbigniew Podbielkowski: Wędrówki roślin. Warszawa: Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne, 1995. ISBN 83-02-05615-4.
  • Władysław Szafer, Stanisław Kulczyński: Rośliny polskie. Warszawa: PWN, 1953.
  • Bistorta vivipara (ang.). W: Flora of North America [on-line]. eFloras.org. [dostęp 2011-03-04].
  • Germplasm Resources Information Network (GRIN). [dostęp 2011-01-17].
  • Germplasm Resources Information Network (GRIN). [dostęp 2010-02-05].
  • Zbigniew Mirek, Halina Piękoś-Mirkowa, Adam Zając, Maria Zając: Flowering plants and pteridophytes of Poland : a checklist. Krytyczna lista roślin naczyniowych Polski. Instytut Botaniki PAN im. Władysława Szafera w Krakowie, 2002. ISBN 83-85444-83-1.
  • Sang-Tae Kim, Michael J. Donoghue. Molecular phylogeny of Persicaria (Persicarieae, Polygonaceae). „Systematic Botany”. 33 (1), s. 77–86, 2008. 
  • Malcolm Storey: Persicaria vivipara (L.) Ronse Decr. (Alpine Bistort). W: BioInfo (UK) [on-line]. [dostęp 2018-03-05].
Przypisane cechy
ogólne roślina miododajna
ogólne roślina użytkowa
ogólne bylina
barwa kwiatów płatki białe
barwa kwiatów płatki różowe
korona kwiatu i typ kwiatostanu kwiatostan
korona kwiatu i typ kwiatostanu kłos
korona kwiatu i typ kwiatostanu główka
kształt blaszki liście jajowate
kształt blaszki liście wąskie i wydłużone
kształt blaszki liście równowąske
ulistnienie liście skrętoległe
ulistnienie bezogonkowe
rodzaj owoców orzechy
powierzchnia owocu kanciasta
pora kwitnienia lipiec
pora kwitnienia sierpień
pora kwitnienia wrzesień