Sałatnik leśny Lactuca muralis

Sałatnik leśny (Mycelis muralis) – gatunek rośliny należący do rodziny astrowatych. Występuje w Małej Azji i obszarach przylegających do Kaukazu, w północnej Afryce oraz na większej części Europy (brak go tylko w południowej Hiszpanii i północnej Skandynawii). W Polsce jest pospolity na całym niżu i w górach aż po granicę lasu.

Liście dolne i środkowe są cienkie, nagie, przerywano pierzasto-dzielne o trójkątnie ząbkowanych odcinkach. Nasady dolnych liści stopniowo zwężają się w oskrzydlony ogonek, liście środkowe swoją sercowatą nasadą obejmują łodygę. Liście górne są małe, niepodzielone i mają lancetowaty kształt. Charakterystyczną cechą wszystkich liści jest sinozielony kolor spodniej strony blaszki. Kwiaty zebrane w niewielkie i wąskie koszyczki bardzo przypominające wyglądem pojedyncze kwiaty. Koszyczki z kolei zebrane są w rozpierzchłą wiechę. W pojedynczym koszyczku przeważnie 5 kwiatów języczkowych. Okwiat poszczególnych kwiatów tworzy 5 płatków korony zrośniętych w rurkę i 5-ząbkowy języczek wyglądający, jak pojedynczy płatek korony oraz puch kielichowy, powstały z przekształconego kielicha. Puch ten składa się z dwóch rzędów szczecinek o różnej długości (zewnętrzne są krótsze). Wewnątrz kwiatu dolny słupek z długą szyjką i rozwidlonym znamieniem i 5 pręcików zrośniętych nitkami w rurkę wokół słupka. Walcowata okrywa koszyczka składa się z dwóch szeregów listków o brudnozielonych lub czerwonobrunatnych szczytach. Listki zewnętrznej warstwy są odstające. Łodyga wzniesiona, prosta, naga, o wysokości do 1 m. Ma zielony lub jasnobrunatny kolor, górą rozgałęzia się. Roślina wytwarza krótkie kłącze. Owoc wrzecionowate niełupki zaopatrzone w krótki dzióbek i puch kielichowy.

Biologia i występowanie


Bylina. Kwitnie od czerwca do sierpnia, zapylana jest przez muchy i pszczoły. Wszystkie kwiaty w koszyczku zakwitają jednocześnie. Nasiona rozsiewane są przez wiatr. Liczba chromosomów 2n= 18. Gatunek o szerokim zakresie tolerancji ekologicznej. Rośnie w lasach liściastych i mieszanych na różnego rodzaju glebach, szczególnie jednak na glebach próchnicznych. Hemikryptofit.
Roślinie przypisywane są właściwości trujące.

Źródło informacji: Wikipedia : wolna encyklopedia [dostęp: 2018-12-04 21:27:13]. Dostępny w internecie: https://pl.wikipedia.org/w/index.php?oldid=51720884. Główni autorzy artykułu w Wikipedii: zobacz listę.

  • Władysław Szafer, Stanisław Kulczyński: Rośliny polskie. Warszawa: PWN, 1953.
  • František Činčura, Viera Feráková, Jozef Májovský, Ladislav Šomšák, Ján Záborský: Pospolite rośliny środkowej Europy. Jindřich Krejča, Magdaléna Záborská (ilustracje). Warszawa: Państwowe Wydawnictwo rolnicze i Leśne, 1990. ISBN 83-09-01473-2.
  • Jakub Mowszowicz: Przewodnik do oznaczania krajowych roślin trujących i szkodliwych. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Rolnicze i Leśne, 1982, s. 392. ISBN 83-0900660-8.
  • Tadeusz Traczyk: Rośliny lasu liściastego. Warszawa: PZWS, 1959.
  • Germplasm Resources Information Network (GRIN). [dostęp 2010-05-05].
  • Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2010-04-15].
  • Lucjan Rutkowski: Klucz do oznaczania roślin naczyniowych Polski niżowej. Warszawa: Wyd. Naukowe PWN, 2006. ISBN 83-01-14342-8.
Przypisane cechy
ogólne roślina trująca
ogólne bylina
barwa kwiatów płatki czerwone
korona kwiatu i typ kwiatostanu koszyczek
liczba płatków płatków pięć
symetria kwiatu grzbiecista, języczkowata (5-ząbkowa)
kształt blaszki liście sercowate
kształt blaszki liście lancetowate
kształt blaszki liście najszersze przy nasadzie
kształt blaszki liście trójkątne
ulistnienie bezogonkowe
ulistnienie ząbkowany
ulistnienie liście pierzaste
rodzaj owoców niełupki
rodzaj owoców puch kielichowy
wygląd łodygi łodyga gałęzista
wygląd łodygi łodyga gładka
wygląd łodygi łodyga wzniesiona
szacowana wysokość łodygi od kolana do pasa (60 < x < 100 cm)
pora kwitnienia czerwiec
pora kwitnienia lipiec
pora kwitnienia sierpień