Topola czarna Populus nigra

Topola czarna, sokora, sokorzyna, jasiokor, topola nadwiślańska (Populus nigra L. ) – gatunek drzewa z rodziny wierzbowatych (Salicaceae). W Polsce występuje dziko, czasami jest sadzona.

Liście pąki podługowatojajowate, stożkowe, duże do ok. 1,4 cm. Liście długości 5-12 cm, jajowatorombowate, do trójkątnych, u nasady słabo sercowate, zaostrzone, brzegiem karbowano-piłkowane. Gdy są młode, mają zielono-czerwonawy kolor, z czasem robią się ciemnozielone, z mocnym połyskiem, spodem jasnozielone, matowe. Ogonki liściowe spłaszczone prostopadle względem blaszki liściowej, dość długie, u nasady blaszek brak gruczołków (cechy klasyfikacyjne). Kwiaty u nasady objęte kubkowatym wyrostkiem, dwupienne, zebrane w kotki. Przysadki kwiatowe czerwone, porozcinane. Pylniki pręcików czerwone, znamiona słupków żółte. Pokrój dorasta do 30 m wysokości. Drzewo z szeroką, kopulastą lub stożkową koroną. Pień na starszych okazach przeważnie z guzowatymi naroślami oraz cienkimi gałązkami z tzw. pączków śpiących. Pędy gałązki jasnożółte do szarożółtawych. Młode gałązki nie posiadają listwek korkowych. Kora ciemnobrunatna, na starszych egzemplarzach prawie czarna, głęboko spękana. Owoce torebka pękająca 2 klapami. Nasiona opatrzone puchem.

Biologia i występowanie


Występuje na terenie środkowej, zachodniej i południowej Europy, środkowej Azji, zachodniej Syberii i północnej Afryki. W Polsce występuje na całym obszarze, z wyjątkiem Pomorza Zachodniego i północno-wschodnich rejonów, gdyż przez Polskę przebiega północna granica jej zasięgu.


Roślina lecznicza
Surowiec zielarski – zebrane wczesną wiosną pączki (Gemmae Populi). Zawierają glikozydy fenolowe (m.in. salicyna, populina), olejki eteryczne, garbniki, żywice, sole mineralne, flawonoidy.
Działanie: moczopędne, słabo napotne, przeciwgorączkowe. Obniża poziom mocznika i innych szkodliwych metabolitów w organizmie. Podobne działanie mają również pączki topoli białej, balsamicznej i osiki.
Roślina ozdobna: Używana głównie do nasadzeń parkowych i krajobrazowych. Przez skrzyżowanie różnych gatunków uzyskano wiele mieszańców.
Drewno jest miękkie i lekkie. Ma jasnobrązową twardziel i żółtobiały biel. Jest wykorzystywane jako surowiec do wyrobu celulozy i sklejki. W uprawach gospodarczych zastępuje ją bardziej opłacalna topola kanadyjska, mieszaniec otrzymany ze skrzyżowania topoli czarnej z topolą amerykańską. Na topoli czarnej rozwija się kilka gatunków motyli nocnych.

Źródło informacji: Wikipedia : wolna encyklopedia [dostęp: 2018-12-04 22:17:36]. Dostępny w internecie: https://pl.wikipedia.org/w/index.php?oldid=52303671. Główni autorzy artykułu w Wikipedii: zobacz listę.

  • Władysław Matuszkiewicz: Przewodnik do oznaczania zbiorowisk roślinnych Polski. Warszawa: Wyd. Naukowe PWN, 2006. ISBN 83-01-14439-4.
  • Johnson O., More D.: Drzewa. Warszawa: Multico, 2009, s. 154. ISBN 978-83-7073-643-9.
  • Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2009-12-10].
  • Jan Macků, Jindrich Krejča, Apoloniusz Rymkiewicz: Atlas roślin leczniczych. Wrocław [etc.]: Zakład Narodowy im. Ossolińskich – Wydawnictwo, 1989. ISBN 83-04-03281-3.
  • Otwarta Encyklopedia Leśna. [dostęp 11 lutego 2008 r.].
  • Germplasm Resources Information Network (GRIN). [dostęp 2010-03-01].
  • cechy owoców
    • rodzaj owoców
      • suche
        • torebki
  • ogólne
    • drzewo
    • roślina lecznicza
    • roślina ozdobna
    • roślina użytkowa
    • Surowiec zielarski
    • mieszaniec
  • cechy liści
    • typ liści
      • liść prosty
    • kształt blaszki
      • liście romboidalne
    • ogonek liściowy
      • spłaszczony
    • kolor pąków
      • czerwonobrunatne
    • brzeg liścia
      • karbowanopiłkowany
    • kształ pąków
      • lepkie
    • kolor liścia
      • obustronnie zielone
    • nasada
      • brak gruczołków (cecha diagnostyczna)
  • siedlisko
    • Brzegi wód
    • Zbiorowiska nadrzeczne
    • aluwia
    • gatunek charakterystyczny dla
      • Populetum albae Br.-Bl. 1931 łęg wierzbowo-topolowy (nadrzeczny łęg topolowy) - (91E0)
  • forma życiowa wg Raunkiæra
    • megafanerofit
  • cechy drzew i krzewów
    • cechy korony
      • szeroka
      • korona rozłożysta
    • kwiaty
      • kwiaty męskie
      • kwiaty żeńskie
      • drzewo dwupienne
      • kotki pręcikowe walcowate
      • kotki pręcikowe zwisające
      • kotki słupkowe wysmukłe
    • wysokość
      • 15-25 m
    • cechy kory
      • ciemnobrunatna
    • cechy gałęzi
      • gałązki jasnożółte do szarożółtawych
  • cechy kwiatów
    • pręciki
      • 20-30
      • pylniki purpurowoczerwone
    • znamiona słupka
      • znamiona żółte
  • cechy nasion
    • wielkość nasion
      • owłosione