Karczoch hiszpański Cynara cardunculus

Karczoch hiszpański, karczoch ostowy, kard (Cynara cardunculus L.) – gatunek roślin z rodziny astrowatych. Pochodzi z basenu Morza Śródziemnego: Europy Południowej, Cypru, Turcji, Wysp Kanaryjskich i Afryki Północnej (Libia, Maroko, Tunezja). Jako uciekinier z upraw rozprzestrzenił się w Australii i Nowej Zelandii oraz w obydwu Amerykach. Jest też uprawiany w niektórych państwach.

Liście duże, od strony wierzchniej zielone, szarozielone, od spodu są filcowato owłosione, dolne umieszczone na ogonkach – są niepodzielone, górne liście pierzasto podzielone, porośnięte kolcami. Kwiaty w kolorze niebieskim, w zapachu przypominającym chlebowy zapach. Koszyczki kwiatowe głowiaste, duże, pokryte kolczastymi łuskami okrywy. Łodyga długa i prosta, owłosiona. Dorasta do wysokości 60–180 cm. Owoc niełupka

Sztuka kulinarna. W handlu kardy sprzedawane są odpowiednio przycięte na długie kawałki i związane w pęczki. Przygotowując je w domu, trzeba odciąć pozostałości liści, zostawiając same wybielone, mięsiste łodygi. Następnie trzeba je umyć i pokroić na kawałki o długości 8–10 cm. Gotowane w osolonej wodzie kardy mają nieapetyczny, szarozielony kolor. Dodaje się więc, do wrzącej wody trochę kwasku i mąki. Pozbawia je to goryczy i pozwala zachować kremową barwę łodyg. Przed i po ugotowaniu trzeba je oczyścić z włókien i drobnych kolców. Kardy gotuje się au blanc (na biało), wrzucając do wrzątku z dodatkiem 1 łyżki mąki rozprowadzonej w 3 łyżkach zimnej wody, 1 łyżki octu i 1/2 łyżki soli na 1 l. Gotuje się przykryte do czasu, aż jarzyna stanie się miękka, a włókna łatwo z niej schodzą. Wtedy należy ją odcedzić i kilkakrotnie przelać zimną wodą. Potem doczyścić i doprawić według przepisu. Można też kardy gotować bez mąki, tylko we wrzątku z dodatkiem kwasku i soli.
Kardy uprawia się w Polsce tylko amatorsko. W innych krajach: w Hiszpanii, we Włoszech, w Niemczech lub w Szwajcarii, są popularniejsze, ale i tam należą do warzyw rzadkich. Jako warzywo użytkowany jest zwykle przez jeden rok, ponieważ tylko w pierwszym roku uprawy pędy jego są miękkie i mięsiste. Potem staje się zdrewniały i suchy i może być zachowany w ogrodzie tylko jako roślina ozdobna. Jadalne są kłącza kardów i grube, mięsiste ogonki liściowe oraz środkowe nerwy liści.
Najnowsze badania wskazują na wysokie działanie antynowotworowe rośliny.

Źródło informacji: Wikipedia : wolna encyklopedia [dostęp: 2019-01-24 16:30:46]. Dostępny w internecie: https://pl.wikipedia.org/w/index.php?oldid=51626114. Główni autorzy artykułu w Wikipedii: zobacz listę.

  • Zaskakujące właściwości popularnego warzywa. [dostęp 2011-11-15].
  • Germplasm Resources Information Network (GRIN). [dostęp 2010-05-05].
  • Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2010-04-15].
  • cechy kwiatów
    • pora kwitnienia
      • sierpień
      • wrzesień
    • kwiatostan
    • barwa kwiatów
      • płatki purpurowe
  • cechy łodygi
    • szacowana wysokość łodygi
      • od pasa do wysokości człowieka (100 < x < 200 cm)
    • wygląd łodygi
      • łodyga owłosiona
      • łodyga kolczasta
      • kanciasta
    • powierzchnia łodygi
      • kolczasto ocierniona
    • cechy pędu
      • wysoki pęd kwiatostanowy
  • ogólne
    • roślina jadalna
    • roślina miododajna
    • roślina ozdobna
    • roślina użytkowa
    • roślina jednoroczna
    • roślina uprawiana
    • nie występuje w Polsce w stanie naturalnym
    • pochodzenie: rejon śródziemnomorski
    • warzywo
  • cechy liści
    • wcięcia blaszki
      • pierzastodzielne
    • kolor liścia
      • szarozielone
      • zielone
    • ogonek liściowy
      • mięsisty
    • brzeg liścia
      • kolczasty
  • cechy korzeni
    • system korzeniowy
      • zimująca karpa korzeniowa