Iglica pospolita Erodium cicutarium

Iglica pospolita (Erodium cicutarium (L.) L`Her.) – gatunek rośliny z rodziny bodziszkowatych (Geraniaceae). Nazwy zwyczajowe: bociani nosek, bociany, dziębrenosek, bekasek szaleniowy, bociani dziób.

Liście odziomkowe o ogonkach krótszych od blaszek tworzą rozetę, liście łodygowe wyrastają naprzemianlegle i ku górze są coraz mniejsze. Mają nieparzystosieczne blaszki liściowe o odcinkach krótkoogonkowych lub siedzących i głęboko podwójnie pierzastodzielnych. Kwiaty zebrane w baldachokształtne kwiatostany liczące po 5-10 kwiatów na długich szypułkach. Kwiaty nieco grzbieciste, purpurowe, niekiedy białe lub z plamami barwnymi, o pięciu jajowatych płatkach korony bez paznokcia, dłuższych od działek kielicha. Wewnątrz kwiatu 5 płodnych i 5 płonnych pręcików, przy czym te ułożone międzylegle w stosunku do płatków korony mają u nasady gruczołki, te zaś, które są naprzeciwległe płatkom mają nitkę w nasadzie nagle rozszerzoną. Działki kielicha gruczołowato owłosione, lancetowate lub podługowate, o błoniastych brzegach z kończykiem na szczycie. Łodyga wzniesiona lub rozesłana o wysokości od 10 do 50 cm. Jest pokryta długimi i miękkimi włoskami, a w górnej części również gruczołami. Owoc długi, iglasty charakterystyczny owoc – rozłupnia z długim dzióbkiem rozpadająca się na 5 rozłupek z długą, śrubowato skręcającą się ością. Pęka od strony brzusznej podłużną szczeliną. Jedna roślina wytwarza 200-600 gładkich, jasnobrązowych nasion.

Biologia i występowanie


Gatunek kosmopolityczny, poza Antarktydą występujący na wszystkich kontynentach oraz na licznych wyspach. W Polsce jest dość pospolity, występuje na obszarze całego kraju, zarówno na niżu, jak i w niższych położeniach górskich. Status gatunku we florze Polski: archeofit.

Rozwój
Hemikryptofit. Roślina jednoroczna lub dwuletnia. Kwitnie od kwietnia do października. Roślina samosiewna.
Rozmnaża się przez nasiona. Owoce po dojrzeniu są wyrzucane na odległość ponad 1 m. Ość rozłupki skręcająca się podczas zmiany wilgotności wciska nasienie w ziemię ułatwiając jego kiełkowanie. Nasiona w glebie dość długo zachowują zdolność kiełkowania.
Siedlisko
Roślina azotolubna, preferująca gleby lekkie, przewiewne, zasobne w azot. Występuje głównie na siedliskach ruderalnych i segetalnych; w murawach ciepłolubnych i napiaskowych, na miedzach, ugorach, nieużytkach jako chwast na polach w uprawach roślin zbożowych i okopowych, na nadrzecznych kamieńcach, torowiskach kolejowych i trawnikach. W uprawach najczęściej wyrasta na zagonach roślin zbożowych i okopowych oraz w koniczynie i kukurydzy.
Jest rośliną żywicielską larw motyla modraszka agestisa.
Skład fitochemiczny
Ziele zawiera nieco kofeiny, garbniki, sole mineralne, kwas galusowy, cytrynowy, jabłkowy, witaminę C i niewielkie ilości prowitaminy A.
Genetyka
Liczba chromosomów 2n = 40.


Jest rośliną miododajną, z tego powodu czasami obsiewa się jej nasionami nieużytki jako pożytek dla pszczół.
W niektórych krajach bywa uprawiana na siano dla owiec.
W medycynie ludowej wykorzystywano ją jako roślinę leczniczą przy zwalczaniu gorączki i chorób reumatycznych, oraz jako środek przeciwkrwotoczny i moczopędny.

Źródło informacji: Wikipedia : wolna encyklopedia [dostęp: 2018-12-04 20:53:15]. Dostępny w internecie: https://pl.wikipedia.org/w/index.php?oldid=52659762. Główni autorzy artykułu w Wikipedii: zobacz listę.

  • Barbara Sudnik-Wójcikowska: Rośliny synantropijne. Warszawa: Multico, 2011.Nieznane pola: "ISBN".
  • Horst Klaaβen, Joachim Freitag: Profesjonalny atlas chwastów. Limburgerhof: BASF Aktiengeselschaft, 2004.
  • Lucjan Rutkowski: Klucz do oznaczania roślin naczyniowych Polski niżowej. Warszawa: PWN, 2006. ISBN 83-01-14342-8.
  • Discover Life Maps. [dostęp 2018-01-17].
  • Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2010-01-13].
  • Jakub Mowszowicz: Flora jesienna. Przewodnik do oznaczania dziko rosnących jesiennych pospolitych roślin zielnych. Warszawa: WSiP, 1986. ISBN 83-02-00607-6.
  • Iglica pospolita – opis, zwalczanie, zdjęcia i charakterystyka. [dostęp 2018-01-17].
  • The Plant List data dostępu = 2018-01-18.
Przypisane cechy
ogólne roślina lecznicza
ogólne roślina miododajna
ogólne chwast
ogólne roślina użytkowa
barwa kwiatów płatki białe
korona kwiatu i typ kwiatostanu kwiatostan
liczba płatków płatków pięć
symetria kwiatu kwiat grzbiecisty
ulistnienie naprzemianległe
ulistnienie ogonek liściowy obecny
ulistnienie u dołu łodygi lub odziomkowe
ulistnienie liście pierzaste
rodzaj owoców rozłupki
powierzchnia owocu gładka
wygląd łodygi łodyga owłosiona
wygląd łodygi łodyga wzniesiona
pora kwitnienia kwiecień
pora kwitnienia maj
pora kwitnienia czerwiec
pora kwitnienia lipiec
pora kwitnienia sierpień
pora kwitnienia wrzesień
pora kwitnienia październik