Gazania lśniąca Gazania rigens

Gazania lśniąca (Gazania rigens) – gatunek rośliny z rodziny astrowatych. Jest to takson pochodzenia mieszańcowego, powstały w wyniku skrzyżowania kilku gatunków pochodzących z Afryki Południowej. Nazwę jej utworzono od nazwiska włoskiego uczonego Th. Von Gaza, który żył w 1478 w Rzymie. W wielu krajach świata roślina ta jest uprawiana jako roślina ogrodowa. Odmiana G. rigens var. leucolaena ma liście srebrzystozielone po obydwu stronach, zaś G. rigens var. uniflora ma mniejsze kwiatostany na krótkich szypułkach.

Liście liście wydłużone, łopatkowate, niekiedy na wierzchołku pierzaste, niemal całobrzegie, długości 10-15 cm - roślina wytwarza odziomkową różyczkę liści. Na spodniej stronie są białawe, kutnerowato owłosione, z wierzchu błyszczące, ciemnozielone. Kwiaty zebrane w koszyczki kwiatowe o średnicy 8 cm. Złożone są z barwnych kwiatów języczkowych, osadzonych w 1-3 brzeżnych okółkach i żółtych kwiatów rurkowych, zajmujących środek kwiatostanu. Kwiaty języczkowe mają u nasady czarną lub brunatną plamę, na której znajduje się poprzeczna, wąska żółta plamka lub kreska . Ciemne nasady kwiatów języczkowych otaczają jakby pierścieniem środkową, płaską tarczę kwiatów rurkowych. Kwiaty języczkowe są żółte, pomarańczowe, różowe lub miedzianoszkarłatne oraz w kolorach pośrednich. Koszyczki pojedyncze, rzadko podwójne. Kwitnie od końca czerwca do późnej jesieni. Kwiaty otwierają się tylko w pełnym słońcu, między godziną 10 a 16. W dni pochmurne i dżdżyste koszyczki są zamknięte. Pokrój bylina o wysokości do 30 cm. Pędy silnie skrócone, rozgałęzione, u dołu płożące, zakończone pękiem wzniesionych liści. Każdy pęd zakończony jest koszyczkiem kwiatowym osadzonym na długiej szypułce. Z kątów liści pędów głównych wyrastają pędy drugiego rzędu, które rozgałęziają się dalej.

Biologia i występowanie


Odmiany dzielone są na grupy:
'Gazo' - odmiany z kwiatami o czystych barwach, obficie kwitnące.
'Clear Orange' - pomarańczowe kwiaty
'Clear Yellow' - żółte kwiaty
'Clear Vanilla' - żółte kwiaty
'Talent' - odmiany posiadające ozdobne, szare liście, których kwiaty zamykają się na noc.
'White' - białe kwiaty z żółtym środkiem
'Rose Shades' - różowe kwiaty
'Red Shades' - rdzawe kwiaty
'Kiss' - odmiany wczesnokwitnące, uprawiane również w pojemnikach.
'Mahogany' - mahoniowe kwiaty
'Bronze Star' - brązowe płatki z żółtą końcową i zielonym pierścieniem wokół złotego środka
'Frosty' - z białym nalotem na liściach
'Lemon Shades' - cytrynowożółte kwiaty
'White Flame' - boki płatków wybarwione kontrastowo do paska przecinającego środek płatka
'Mini-Star' - karłowate odmiany gazanii, osiągające do 20 cm wysokości. Uprawiane w doniczkach. Występują w kolorach: białym, różowym, żółtym, pomarańczowym i brązowym.
'Tangerine' - płatki i środek jednolicie pomarańczowe

Jest uprawiana jako roślina ozdobna. Nadaje się na rabaty kwiatowe. Dzięki temu, że jej różyczki liściowe zwarcie pokrywają ziemię, może też być uprawiana jako roślina okrywowa. Można ją też uprawiać w pojemnikach na balkonach, w altanach, itp., w dobrze oświetlonych miejscach. Obecnie rzadko już uprawia się formy typowe gatunku, większość nowych odmian ozdobnych to mieszańce kilku gatunków południowoafrykańskich.

Źródło informacji: Wikipedia : wolna encyklopedia [dostęp: 2019-07-28 13:32:36]. Dostępny w internecie: https://pl.wikipedia.org/w/index.php?oldid=56860310. Główni autorzy artykułu w Wikipedii: zobacz listę.

  • K. Oszkinis: Kwiaty od A do Z. Warszawa: PWRiL, 1979. ISBN 83-09-00039-1.
  • J. Krejča, J. Klimo: Kwiaty letnie. Warszawa: PWRiL, 1977.
  • AgnieszkaA. Lach AgnieszkaA., Gazania lśniąca (Gazania rigens) - uprawa, zimowanie, odmiany., Opracowano na podstawie: U. Puczel, Kwiaty jednoroczne i dwuletnie, Wydawnictwo działkowiec, Warszawa 2007, str. 48., Poradnik Ogrodniczy [dostęp 2019-01-29] .
  • Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2010-04-15].
  • Geoff Burnie i inni: Botanica. Rośliny ogrodowe. Könemann, 2005. ISBN 3-8331-1916-0.
ogólne roślina ozdobna
ogólne roślina użytkowa
ogólne bylina
barwa kwiatów płatki różowe
barwa kwiatów płatki żółte
barwa kwiatów płatki brązowe
barwa kwiatów płatki pomarańczowe
korona kwiatu i typ kwiatostanu kwiatostan
korona kwiatu i typ kwiatostanu koszyczek
kształt blaszki liście najszersze przy końcu
kształt blaszki liście łopatkowate
ulistnienie liście owłosione
ulistnienie u dołu łodygi lub odziomkowe
ulistnienie całobrzegie
ulistnienie liście pierzaste
wygląd łodygi łodyga pełzająca
wygląd łodygi łodyga gałęzista
pora kwitnienia czerwiec
pora kwitnienia lipiec
pora kwitnienia sierpień
pora kwitnienia wrzesień
pora kwitnienia październik