Smółka pospolita Silene viscaria

Smółka pospolita, firletka lepka (Viscaria vulgaris Röhl., właśc. Viscaria vulgaris Bernh.) – gatunek rośliny z rodziny goździkowatych. Występuje w południowej, wschodniej i środkowej Europie oraz w Turcji. W Polsce średnio pospolity, głównie na niżu, jest również uprawiany .

Pokrój roślina o wysokości do 60 cm, przypominająca wyglądem firletkę poszarpaną. Pod ziemią posiada kłącze. Łodyga wzniesiona, o wysokości 15-75 cm. Łodygi poniżej węzłów pokryte lepką wydzieliną, do której często przyklejają się mrówki oraz inne owady. Liście ulistnienie naprzeciwlegle, dolne liście łopatkowate, górne równowąskie. Wszystkie liście całobrzegie, nagie, ewentualnie orzęsione tylko w nasadzie. Kwiaty zebrane w wiechę. Kwiaty promieniste, 5-krotne. Kielich 10-nerwowy, o działkach zrośniętych w długą rurkę. Płatki czerwone, całobrzegie lub płytko wycięte (to najbardziej charakterystyczna cecha różniąca smółkę od firletki poszarpanej) z niewielkim przykoronkiem. Wewnątrz kwiatów 10 pręcików i pojedynczy, górny słupek o długiej szyjce i 5 znamionach. Zdarzają się też kwiaty wyłącznie żeńskie lub wyłącznie męskie. Owoce jajowata torebka z pięcioma przegrodami w dolnej części. Nasiona spłaszczone.

Biologia i występowanie


Bylina, hemikryptofit. Rośnie na suchych łąkach, na obrzeżach lasów i w świetlistych zaroślach. Kwitnie w maju i czerwcu. Przedprątne kwiaty zapylane są przez motyle. Roślina miododajna, nektar znajduje się na dnie kwiatowym.


Zastosowanie. Ze względu na ładne kwiaty i obfite kwitnienie jest uprawiana na rabatach jako roślina ozdobna. Uprawia się głównie ozdobne kultywary: 'Alba', 'Feuer', 'Plena`, 'Schnee', 'Splendens', 'Thurnau'.
Uprawa. Jest w pełni mrozoodporna i łatwa w uprawie. Najlepiej rośnie na żyznej i próchnicznej glebie i na stanowisku słonecznym. Rozmnaża się ją przez nasiona lub przez podział rozrośniętych kep.

Źródło informacji: Wikipedia : wolna encyklopedia [dostęp: 2018-12-04 23:06:44]. Dostępny w internecie: https://pl.wikipedia.org/w/index.php?oldid=51712805. Główni autorzy artykułu w Wikipedii: zobacz listę.

  • Władysław Szafer, Stanisław Kulczyński: Rośliny polskie. Warszawa: PWN, 1953.
  • František Činčura, Viera Feráková, Jozef Májovský, Ladislav Šomšák, Ján Záborský: Pospolite rośliny środkowej Europy. Jindřich Krejča, Magdaléna Záborská (ilustracje). Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Rolnicze i Leśne, 1990. ISBN 83-09-01473-2.
  • Kadereit J. W., Albach D. C., Ehrendorfer F., Galbany-Casals M. i inni. Which changes are needed to render all genera of the German flora monophyletic?. „Willdenowia”. 46, s. 39 – 91, 2016. DOI: http://dx.doi.org/10.3372/wi.46.46105. 
  • Olga Seidl, Józef Rostafiński: Przewodnik do oznaczania roślin. Warszawa: PWRiL, 1973.
  • Stevens P.F.: Caryophyllales (ang.). Angiosperm Phylogeny Website, 2001–. [dostęp 2010-02-12].
  • Lucjan Rutkowski: Klucz do oznaczania roślin naczyniowych Polski niżowej. Warszawa: Wyd. Naukowe PWN, 2006. ISBN 83-01-14342-8.
  • Germplasm Resources Information Network (GRIN). [dostęp 2010-02-05].
  • cechy kwiatów
    • pora kwitnienia
      • maj
      • czerwiec
    • barwa kwiatów
      • płatki czerwone
    • liczba płatków
      • płatków pięć
    • symetria kwiatu
      • promienista
  • cechy łodygi
    • szacowana wysokość łodygi
      • od kolana do pasa (60 < x < 100 cm)
    • wygląd łodygi
      • łodyga wzniesiona
  • cechy liści
    • kształt blaszki
      • liście wąskie i wydłużone
      • liście najszersze przy końcu
      • liście równowąske
      • liście łopatkowate
    • ustawienie liści
      • naprzeciwległe
  • cechy owoców
    • rodzaj owoców
      • suche
        • torebki
  • ogólne
    • roślina miododajna
    • roślina ozdobna
    • roślina użytkowa
    • bylina
    • kultywar
  • siedlisko
    • zarośla