Trzmielina pospolita Euonymus europaeus

Trzmielina pospolita, t. zwyczajna (Euonymus europaeus L.) – gatunek krzewu należący do rodziny dławiszowatych (Celastraceae). Występuje w Europie i Azji, w Polsce jest dość pospolity na całym obszarze.

Liście eliptyczne, zaostrzone, o klinowatej podstawie, piłkowanych brzegach i długości 3-9 cm. Ogonek liściowy krótki (ok. 0,5-1 cm), na blaszce widoczne 5-6 nerwów bocznych. Jesienią liście przebarwiają się na czerwono. Kwiaty drobne, bladozielonawe, przedprątne, zebrane w pozorne baldaszki na szczytach gałązek. Mają kielich i koronę czterodziałkowe, 4 pręciki i 1 słupek. Pokrój rozłożysty krzew osiągający wysokość do 3 m. Łodyga młode gałązki gładkie, oliwkowozielonawe, starsze czterokanciaste. Pączki z jasnymi dwubarwnymi łuskami, przylegające do pędów. Owoc czterograniasta jaskraworóżowa torebka, zawierająca 4 białe nasiona w pomarańczowej osnówce. Utrzymują się na krzewie jeszcze długo po opadnięciu liści. Są trujące.

Biologia i występowanie


Roślina wieloletnia, nanofanerofit. Kwitnie w maju, zapylana jest przez muchówki. Siedlisko: Lasy i zarośla na całym niżu i w niższych położeniach górskich. Gatunek charakterystyczny dla klasy (Cl.) Querco-Fagetaea, Cl. Rhamno-Prunetea. Roślina silnie trująca: wszystkie części rośliny, ale przede wszystkim owoce zawierają glikozydy: ewobiozyd, ewomonozyd i ewonozyd. Zatrucie trzmieliną zwyczajną powoduje osłabienie, wymioty, biegunkę, dreszcze, konwulsje, zaburzenia w pracy serca, paraliż, a w końcu śmierć. Za śmiertelną dla dorosłego człowieka dawkę uważa się 35 owoców. Liczba chromosomów 2n= 64.


Czasami jest uprawiana jako roślina ozdobna
Z korzeni otrzymuje się gutaperkę

Źródło informacji: Wikipedia : wolna encyklopedia [dostęp: 2018-12-04 20:54:26]. Dostępny w internecie: https://pl.wikipedia.org/w/index.php?oldid=52303832. Główni autorzy artykułu w Wikipedii: zobacz listę.

  • Władysław Szafer, Stanisław Kulczyński: Rośliny polskie. Warszawa: PWN, 1953.
  • Olga Seidl, Józef Rostafiński: Przewodnik do oznaczania roślin. Warszawa: PWRiL, 1973.
  • Zbigniew Podbielkowski: Słownik roślin użytkowych. Warszawa: PWRiL, 1989. ISBN 83-09-00256-4.
  • Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2009-12-19].
  • Burkhard Bohne, Peter Dietze: Rośliny trujące: 170 gatunków roślin ozdobnych i dziko rosnących. Warszawa: Bellona, Spółka Akcyjna, 2008. ISBN 978-83-11-11088-5.
  • W. Kulesza: Klucz do oznaczania drzew i krzewów. Warszawa: PWRiL, 1955.
  • Władysław Matuszkiewicz: Przewodnik do oznaczania zbiorowisk roślinnych Polski. Warszawa: Wyd. Naukowe PWN, 2006. ISBN 83-01-14439-4.
  • Lucjan Rutkowski: Klucz do oznaczania roślin naczyniowych Polski niżowej. Warszawa: Wyd. Naukowe PWN, 2006. ISBN 83-01-14342-8.
  • Jan Mowszowicz: Przewodnik do oznaczania roślin trujących i szkodliwych. Warszawa: PWRiL, 1982. ISBN 83-200-2415-3.
ogólne krzew
ogólne roślina trująca
ogólne roślina ozdobna
ogólne roślina użytkowa
cechy gałęzi młode galązki zielone i gładkie
cechy gałęzi młode galązki 4-kanciaste
kwiatostan baldaszek
kwiaty kwiaty obupłciowe
kwiaty krzew jednopienny
kwiaty w niewyraźnych baldaszkach
nasiona białawe
nasiona pokryte pomarańczową osnówką
nasiona 4
wysokość 1,5 - 7 m
forma życiowa wg Raunkiæra nanofanerofit
barwa kwiatów jasnozielone
korona kwiatu i typ kwiatostanu baldaszek
pienność roślina jednopienna
liczba płatków płatki cztery
kształt blaszki liście lancetowate
kształt blaszki liście eliptyczne
kształt blaszki liście klinowate
kształt blaszki jajowato-lancetowate
brzeg liścia drobno piłkowany
nasada klinowata
szczyt zaostrzony
typ liści liść prosty
ulistnienie ogonek liściowy obecny
ulistnienie piłkowane
kolor owoców różowe
rodzaj owoców torebki
rodzaj owoców 4-komorowe
pora kwitnienia maj
gatunek charakterystyczny dla (klasa) Cl. Querco-Fagetea Br.-Bl. et Vlieg. 1937 eutroficzne i mezotroficzne lasy liściaste zrzucające liście na zimę
gatunek charakterystyczny dla (klasa) Cl. Rhamno-Prunetea Rivas Goday et Garb. 1961 ciepłolubne zbiorowiska okrajkowe